Cây nêu là gì? Việc dựng nêu vào ngày Tết mang ý nghĩa rất tâm linh

Cây nêu là gì? Ý nghĩa của việc dựng cây nêu trước cổng những ngày Tết là gì?

Cây Nêu thường xuất hiện vào dịp tết Nguyên Đán và được rất nhiều nhà trồng trước cổng nhà. Tuy nhiên vẫn còn rất nhiều chưa hiểu rõ ý nghĩa thật sự của việc dựng cây nêu ngày tết. Hôm nay chúng tôi sẽ giới thiệu cho các bạn những thông tin cụ thể để các bạn hiểu được cây nêu là gì? Ý nghĩa của việc dựng nó vào những ngày Tết Nguyên Đán là gì? Mời các bạn cùng theo dõi!

Những điều cần biết về cây nêu

Những điều cần biết về cây nêu

Cây nêu là cây gì?

Cây nêu thường được làm bằng cây tre nhỏ dài khoảng 5 đến 6 mét được chặt hết lá ở quanh thân đi và để lại vài nhánh lá ở trên ngọn. Sở dĩ phải lựa chọn cây tre là bởi nó có nhiều đốt, tượng trưng cho các bậc thang để các Thần linh có thể đi về, đồng thời mang lại sinh khí của đất trời giúp cho mùa màng sáp tới được tươi tốt.

Cây nêu thường được trồng ở trước sân hoặc ở cổng của mỗi gia đình vào dịp Tết Nguyên Đán. Phần thân cây có thể được trang trí thêm bằng đèn lồng, giấy màu, câu đối,…. Bên trên ngọn của cây nêu được trang trí và treo 1 vòng tròn nhỏ cùng nhiều vật dụng trang trí khác nữa tùy theo từng địa phương.

Ý nghĩa của cây nêu vào ngày Tết

Theo dân gian thì cây nêu được dựng lên với mục đích để trừ ma quỷ. Thế nhưng ý nghĩa thực sự của loại cây này đối với các cộng đồng dân tộc Việt Nam còn nhiều hơn thế.

Theo thời gian, những đồ lễ để treo lên thân cây nêu ngày càng trở nên phong phú và đa dạng hơn. Chính vì thế, cây nêu còn được xem là một biểu tượng giúp kết nối giữa đất và trời. Do tín ngưỡng thờ thần mặt trời của một số dân tộc, đồng thời cũng bao hàm một ý nghĩa về ý thức bảo vệ lãnh thổ của người Việt Nam.

Cây nêu là gì? Việc dựng nêu vào ngày Tết mang ý nghĩa rất tâm linh

Cây nêu là gì? Việc dựng nêu vào ngày Tết mang ý nghĩa rất tâm linh

Chính vì thế, việc dựng cây nêu vào đúng ngày Tết không chỉ mang ý nghĩa trừ tà ma mà còn để thờ phụng các vị Thần linh, hương hồn tổ tiên. Sâu xa hơn là xua đuổi những điều xấu xa, kém may mắn của năm cũ đi mang đến một năm mới bình an và nhiều may mắn.

Cách làm cây nêu cho ngày Tết

Những thông tin bên trên đã phần nào giúp cho các bạn hiểu được cây nêu là gì và ý nghĩa thật sự của nó đúng không nào? Tiếp theo chúng ta hãy cùng tìm hiểu về cách làm và thời gian dựng cây nêu hợp lý nhất.

Thời điểm để làm và dựng cây nêu còn tùy thuộc vào từng dân tộc ở mỗi vùng miền của nước ta. Cụ thể như sau:

  • Đối với dân tộc Kinh thì thời điểm dựng cây nêu là vào ngày 23 tháng Chạp Âm lịch, ngày ông Công, ông Táo về trời. Người xưa thường có quan niệm, vào ngày này, khi ông Công ông Táo đi vắng, ma quỷ có thể sẽ nhân cơ hội này để quấy phá gia chủ, vì thế họ dựng cây nêu lên với mục đích xua đuổi ma quỷ. Ngày dựng cây nêu còn được gọi là ngày lên nêu, còn ngày hạ sẽ diễn ra vào ngày mùng 7 tháng Giêng Âm lịch.
  • Đối với người Hmông thì việc dựng cây nêu sẽ làm vào ngày 3 hoặc ngày 5 của tháng Giêng. 
  • Người dân tộc Mường sẽ dựng cây nêu vào ngày 28 tháng Chạp Âm lịch.

Cách chọn tre để làm cây nêu

Để làm được cây nêu chắc chắn, đẹp và để lâu được thì các bạn cần phải chọn cây tre đã già, cao khoảng 5 đến 6 mét, thân to thẳng, các đốt tre đều và trên ngọn phải còn các nhánh lá tươi.

Ngoài ra, các bạn còn cần phải chuẩn bị thêm 3 dây giằng được làm từ dây thừng có độ bền, dai và đủ khỏe để giữ được cây nêu. Đồng thời phải có thêm cọc tre hoặc cọc sắt để buộc dây giằng giữ  cho cây nêu đứng vững được.

Cách chọn tre để làm cây nêu được chắc chắn, đẹp

Cách chọn tre để làm cây nêu được chắc chắn, đẹp

Các vật dùng để trang trí cây nêu

Theo tục lệ truyền thống ở một số nơi khác nhau thì đồ trang trí cũng khác nhau. Tuy nhiên một số vật thường được sử dụng để trang trí cây nêu nhất là:

  • Cờ: Là loại cờ dành cho các dịp lễ hội cỡ lớn và thường được treo ở ngay bên dưới của chùm lá tre.
  • Lồng đèn: Thường được được treo ở trên đỉnh của cây nêu để tạo điểm nhấn.
  • Lá phướn: Trước đây thì lá phướn được làm từ giấy màu nhưng hiện nay thì nó được làm từ vải đỏ. Phía trên của lá phướn được viết những câu chúc mừng năm mới và được treo cùng vị trí với lá cờ hội.
  • Dụng cụ tạo ra âm thanh: Có thể sử dụng khánh sành, chuông đất hoặc chuông gió để tạo ra âm thanh khi có gió.
  • Vật mang những ý nghĩa tín ngưỡng: Thường thì nhành lá đa, nhành cây xương rồng hoặc lá dứa, hay một chiếc giỏ bằng dây mây đan có chứa thêm vàng mã, trầu cau, muối, gạo,… ở bên trong.
  • Vật để trang trí ở quanh gốc cây nêu: Các gia đình thường dùng bánh trái ngày Tết, câu đối và rắc vôi bột ở xung quanh gốc của cây nêu tạo thành 1 vòng tròn khép kín hoặc hình cánh cung. Đồng thời có thêm mũi tên hướng ra ngoài cổng với mục đích để xua đuổi tà ma.

Đến nay thì tục dựng cây nêu vào ngày Tết đang dần bị mai một nên có ít người biết đến. Bài viết này đã phần nào giúp các bạn hiểu rõ được cây nêu là gì? đúng không nào. Hy vọng bài viết mang đến những kiến thức bổ ích cho các bạn. Nếu có bất cứ thắc mắc gì, hãy comment ngay bên dưới bài viết nhé!

Website đang trong quá trình chạy thử nghiệm